Oorzaken van cardiomyopathie en hartfalen

Er bestaan vele oorzaken die cardiomyopathie en hartfalen kunnen veroorzaken. Tot de oorzaken die te vermijden zijn behoren alcohol misbruik en in beperkte mate diabetes type 2 en een hartinfarct. Maar er zijn ook oorzaken aan te wijzen die gewoon niet te vermijden zijn zoals veroudering, genetische predispositie of een infectieziekte.

Welkom op de website Alles over de ziekte Alles over de behandeling Consultaanvraag

Hoge bloeddruk als oorzaak van hartfalen

Een onopgemerkte langdurige hoge bloeddruk is de belangrijkste oorzaak van hartfalen22-25. Door een onopgemerkte langdurige hoge bloeddruk ontstaat een vergrootte linker hartkamer. Hierdoor ontstaat een diastole disfunctie waardoor uiteindelijk hartfalen ontstaat22. Bij een hoge bloeddruk treden meestal geen klachten op. Hierdoor lopen heel veel mensen een adequate behandeling mis. Het is daarom verstandig om af en toe aan de huisarts te vragen of hij uw bloeddruk wil controleren als u toch bij hem op bezoek bent. Want 50% van alle mensen met een onbehandelde hoge bloeddruk ontwikkelen uiteindelijk hartfalen25. Soms moet de hoge bloeddruk, die hartfalen kan veroorzaken, zelfs met meerdere geneesmiddelen tegelijk behandeld worden om een gezonde bloeddruk te bereiken24. Het verlagen van de bloeddruk kan met supplementen worden ondersteund. Besluit echter nooit om de geneesmiddelen die een arts voorschrijft te laten staan.

Hartfalen als complicatie bij een hartinfarct

Een gebroken hart, het klinkt vreemd maar het kan echt! Een periode van uitzonderlijke emotionele stress kan cardiomyopathie veroorzaken. In eerste instantie lijken de klachten op die van een hartinfarct maar er is hier duidelijke sprake van een cardiomyopathie. Deze vorm van cardiomyopathie wordt Takotsuba cardiomyopathie genoemd. Vooral vrouwen in de menopauze hebben een verhoogd risico. Gelukkig herstelt deze stoornis, indien goed behandeld, na enkele weken. Slechts in uitzonderlijke gevallen overlijden patiënten aan een gebroken hart16-21.
Een hartinfarct, dat wordt veroorzaakt door een lange onopgemerkte periode van atherosclerose, is ook een belangrijke oorzaak van hartfalen en diastole disfunctie (LVSD)1-4. Ongeveer 40 – 45% van alle patiënten die een hartinfarct hebben ondergaan krijgen naderhand met hartfalen te maken. Ongeveer 60% ontwikkeld in enige mate LVSD. 20% – 30% van deze patiënten overlijd aan deze complicaties1,2.

Diabetische cardiomyopathie

Cardiomyopathie is een van de complicaties van diabetes5-11. Patiënten met diabetes hebben een veel grotere kans om cardiomyopathie of hartfalen te ontwikkelen dan mensen die geen diabetes hebben5. Diabetes verhoogt trouwens het risico op elke vorm van hartziekte zoals bijvoorbeeld atherosclerose of een hoge bloeddruk9,11. Maar voor het ontwikkelen van diabetische cardiomyopathie of hartfalen hoeft een diabetes patiënt niet noodzakelijk eerst een van deze ziekten te hebben6,8.

Zwangerschapscardiomyopathie

Zwangerschapscardiomyopathie komt gelukkig maar zelden voor12-15. Als deze stoornis tijdens de eerste zwangerschap is op getreden is de kans op herhaling tijdens een volgende zwangerschap erg groot12. Vrouwen die op latere leeftijd zwanger raken hebben een hogere kans op zwangerschapscardiomyopathie13. Zwangerschapscardiomyopathie ontwikkelt zich in de laatste maand van de zwangerschap of gedurende de eerste vijf maanden na de zwangerschap12,14. De prognose en het mogelijke herstel hangt af van het herstellende vermogen van de linker en rechterkamer van de patiënt15.

Cardiomyopathie als complicatie na een virale infectie

Een virale infectie kan een ontsteking aan het hart veroorzaken. Dat noemt men myocarditis26-31. Myocarditis komt redelijk vaak voor en kan zich, in sommige uitzonderlijke gevallen, ontwikkelen in cardiomyopathie of hartfalen. Zelfs een eenvoudige griep kan myocarditis veroorzaken27. Als de infectie en de myocarditis in een vroeg stadium ontdekt wordt kunnen er antivirale geneesmiddelen ingezet worden hoewel nog niet duidelijk is of dit de ontsteking van het hart vermindert26.

Polymerase Chain Reaction (PCR) wordt als techniek vaak gebruikt om door middel van een hartbiopt vast te stellen of er sprake is van een infectie aan het hart. Men denkt dat de VCR techniek ook toegepast kan worden bij een bloedmonster. Vooral als de infectie nog actief is28. Virussen die myocarditis veroorzaken zijn: Parvo B19, enterovirus, adenovirus, cytomegalovirus en, in mindere mate, het Epstein-Barr virus en het influenza virus28.

Lymecarditis

Lymecarditis wordt veroorzaakt door teken die geïnfecteerd zijn met de Borrellia bacterie. Deze vorm van hartziekte komt niet vaak voor32-34. Als het wel voorkomt dan wordt het hart al na gemiddeld drie weken na de tekenbeet geïnfecteerd. Lymecarditis openbaart zich echter pas in de derde fase van de ziekte van Lyme. Dat gebeurt slechts in 4 – 10% van de gevallen bij een Lyme infectie. De klachten lijken veel op die van een hartinfarct32,34. Lyme veroorzaakt in het hart vaak een stoornis waardoor elektrische signalen in het hart niet meer goed worden doorgegeven. Zo’n “geleidingsstoornis” noemt men een atrioventricular block (AV block)32-34. Meestal herstellen patiënten in zijn geheel als een behandeling met antibiotica zoals doxycycline wordt ingezet32.

Chemokuur bij de behandeling van kanker

Een chemokuur tijdens de behandeling van kanker kan ook cardiomyopathie of hartfalen veroorzaken35-40. Vooral trastuzumab en anthracyclines zijn berucht vanwege de giftigheid voor het hart35-38. Deze middelen worden ingezet bij de behandeling van borstkanker. De incidentie voor stoornissen aan de linker kamer of hartfalen bedragen voor deze middelen 7,5%37.

Een verhoogd niveau aan vrije radicalen is waarschijnlijk de oorzaak van deze hartstoornissen. Men denkt daarom dat antioxidant therapie mogelijk het risico voor het hart kan verminderen. Dan moeten er wel zowel in vet als in water oplosbare antioxidanten worden ingezet36.

Genetisch

Alcohol misbruik

Carnitine deficientie

Veroudering

Wetenschappelijk onderzoek over de oorzaken van cardiomyopathie

Alle beweringen in dit artikel worden met wetenschappelijk onderzoek onderbouwd. De kleine cijfertjes op deze pagina geven aan welk onderzoek gebruikt werd. U kunt dit onderzoek online nalezen op de pagina wetenschappelijk onderzoek.